स्थान: mumbai
बॉलिवूडचे दिग्दर्शक विवेक अग्निहोत्री दिवाळीतील एका आगीच्या घटनेमुळे आणि त्यानंतर सोशल मीडियावर केलेल्या पोस्टमुळे चर्चेत आले आहेत. दिवाळीच्या रात्री त्यांच्या घराच्या बाल्कनीत ठेवलेल्या सोफ्यावर फटाक्याचे रॉकेट पडले आणि सोफ्याला आग लागली. सुदैवाने घरातील पाळीव कुत्र्यांनी वेळीच सतर्क केल्याने आणि सोफ्याचे कापड फायर-रेसिस्टंट असल्याने मोठी दुर्घटना टळली. या घटनेनंतर त्यांनी अग्निसुरक्षा नियमांची कठोर अंमलबजावणी करण्याची मागणी केली होती. मात्र, काही वेळाने त्यांनी ही पोस्ट हटवली. आता दुसऱ्या पोस्टमधून त्यांनी त्यामागचे कारण स्पष्ट केले आहे.
दिवाळीच्या रॉकेटमुळे सोफ्याला आग
विवेक अग्निहोत्री यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म एक्सवर पोस्ट करत आपल्या घरात घडलेल्या घटनेची माहिती दिली होती. त्यांच्या बाल्कनीत ठेवलेल्या सोफ्यावर एक भरकटलेले रॉकेट येऊन पडले. त्यामुळे सोफ्याला आग लागली. घरातील पाळीव कुत्र्यांनी वेळीच आवाज करून कुटुंबीयांना सावध केले. त्याचबरोबर सोफ्याचे कापड फायर-रेसिस्टंट असल्यामुळे आग अधिक पसरण्याचा धोका कमी झाला आणि संभाव्य मोठा अनर्थ टळला, असे त्यांनी सांगितले.
या घटनेनंतर त्यांनी मुंबईच्या महापौरांना उद्देशून आपली पोस्ट लिहिली होती. दिवाळी साजरी करण्याला आपला विरोध नसल्याचे स्पष्ट करत, मात्र भरकटणाऱ्या रॉकेटमुळे लोकांचे जीव, घरे आणि मालमत्ता धोक्यात येऊ नयेत, अशी भूमिका त्यांनी मांडली. फटाक्यांमुळे निर्माण होणारा धोका हा केवळ वैयक्तिक निष्काळजीपणाचा विषय नसून अग्निसुरक्षा नियमांची अंमलबजावणी आणि प्रशासनाच्या जबाबदारीशीही संबंधित असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
प्रशासनाकडे कठोर कारवाईची मागणी
विवेक अग्निहोत्री यांनी आपल्या पहिल्या पोस्टमध्ये मुंबईतील आगीच्या घटनांची चौकशी करण्याची मागणी केली होती. नियमांचे उल्लंघन किंवा अंमलबजावणीत हलगर्जीपणा आढळल्यास जबाबदारी निश्चित करावी, असेही त्यांनी म्हटले होते. केवळ फटाके फोडणाऱ्या नागरिकांनाच जबाबदार न धरता जनजागृती, न्यायालयीन निर्देशांची अंमलबजावणी आणि अग्निसुरक्षा यांची जबाबदारी असलेल्या यंत्रणांनीही आपले कर्तव्य पार पाडले पाहिजे, अशी त्यांची भूमिका होती.
त्यांच्या या पोस्टमुळे सोशल मीडियावर चर्चा सुरू झाली. फटाक्यांच्या वापरामुळे होणारे अपघात, सार्वजनिक सुरक्षितता आणि दिवाळीच्या परंपरेचा प्रश्न यावर वेगवेगळ्या प्रतिक्रिया उमटल्या. काहींनी त्यांच्या सुरक्षाविषयक चिंतेला पाठिंबा दिला, तर काहींनी त्यांच्या विधानांवर आक्षेप घेतला.
पोस्ट डिलीट करण्यामागचे कारण काय?
पहिली पोस्ट चर्चेत आल्यानंतर विवेक अग्निहोत्री यांनी ती हटवण्याचा निर्णय घेतला. त्यानंतर त्यांनी आणखी एक पोस्ट शेअर करून आपली भूमिका स्पष्ट केली. आपण आधीचे ट्विट हटवत असल्याचे सांगताना, कोणाच्याही रोषाचे कारण बनायचे नाही आणि कोणत्याही सांस्कृतिक किंवा पर्यावरणविषयक कथनाला बळ द्यायचे अथवा कमकुवत करायचे नाही, असे त्यांनी नमूद केले. त्यानंतर त्यांनी सर्वांना पुन्हा एकदा दिवाळीच्या शुभेच्छा दिल्या.
त्यांच्या स्पष्टीकरणावरून पोस्ट हटवण्यामागे सार्वजनिक वाद अधिक वाढू नये, तसेच फटाके, संस्कृती आणि पर्यावरण यांच्याशी संबंधित चर्चेत आपली पोस्ट कारणीभूत ठरू नये, अशी त्यांची भूमिका असल्याचे दिसते. मात्र, त्यांनी पोस्ट हटवण्याचे हेच एकमेव कारण असल्याचे स्वतंत्रपणे सांगितलेले नाही.
सुरक्षित दिवाळीचा मुद्दा पुन्हा चर्चेत
विवेक अग्निहोत्री यांच्या अनुभवामुळे दिवाळीत फटाके फोडताना सुरक्षिततेचे नियम पाळण्याचा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला आहे. निवासी इमारतींच्या बाल्कनी, खिडक्या आणि आसपासच्या परिसरात रॉकेट किंवा इतर फटाके पडल्यास आग लागण्याचा धोका निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे उत्सवाचा आनंद घेताना इतरांच्या जीविताची आणि मालमत्तेची सुरक्षितता जपणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.
एका वैयक्तिक अनुभवातून सुरू झालेली ही चर्चा आता सार्वजनिक सुरक्षितता आणि प्रशासनाच्या जबाबदारीपर्यंत पोहोचली आहे. पोस्ट हटवली असली तरी विवेक अग्निहोत्री यांनी उपस्थित केलेला अग्निसुरक्षेचा प्रश्न मात्र महत्त्वाचा ठरतो.