नागपुरेतील धक्कादायक प्रकरण: 12 वर्षीय मुलाला साखळी बांधले Nagpur — आई-वडीलांविरुद्ध कायदेशीर कारवाई!

नागपुरमध्ये 12 वर्षीय मुलाला साखळी बांधले Nagpur असा एक अत्यंत धक्कादायक आणि मानवी संवेदना वेधून घेणारा प्रकार समोर आला आहे. नागपुरच्या दक्षिण भागातून आलील्या माहितीनुसार, एका मुलाला त्याचेच आई-वडील दररोज कामावर जाण्यापूर्वी साखळी आणि कुलूप लावून घरात बंद ठेवत होते — अशी खळबळजनक घटना भिन्न स्रोतांनी सांगितली आहे.

या १२ वर्षांच्या मुलाच्या हात-पायांना आणि शरीराला साखळीने लावलेल्या सततच्या दबावामुळे जखमाचे गंभीर चिन्ह दिसत होते. काही महिने अशी स्थिती कायम राहिली, ज्यामुळे या लहानग्या मुलाची भीती, थरथरणे आणि तणाव परिस्थिती पाहणाऱ्यांनाही नस्त्याची अनुभूती देणारी होती. स्थानीय रहिवाशांनी ही माहिती बाल हेल्पलाइन १०९८ वर दिल्यानंतर, जिला महिला आणि बाल विकास विभाग आणि पोलिसांनी त्वरित दु:खद सत्याचे उघडकीवर येण्याचे काम केले.

या घटनेची उत्कृष्ट बाजू अशी की, हे कृत्य फक्त एकदा नव्हे तर गेल्या तीन-चार महिन्यांपासून होत होते – या कालावधीत मुलाला दैनंदिन आधारावर साखळीने बांधले जात होते आणि आई-वडील सकाळी कामाला निघून जाताना त्याला घरात बंद ठेवत होते. असा अहवाल स्थानिक अधिकाऱ्यांनी दिला आहे.

आई-वडील दोघेही दैनंदिन मजुर आहेत. त्यांनी मुलाच्या वागण्यातील त्रुटी आणि “चुकीचे वर्तन” हे कारण म्हणून सांगितले, ज्यामुळे ते त्याला अशा पद्धतीने नियंत्रित ठेवत होते. पण समाज आणि कायदा हे म्हणतात की मुलाच्या मनोवैज्ञानिक व शारीरिक आरोग्यासाठी अशा अमानवीय शिक्षेचा कोणताही आधार नाही — विशेषतः जेव्हा मुलगा अजून फक्त बारा वर्षांचा आहे.

हा मुलगा शाळा थोड्या दिवसांनी सोडून बसला होता आणि चोरी, इतर वर्तनात्मक समस्या असल्याचा पालकांचा दावा होता. मात्र वर्तन सुधारण्यासाठी हा अत्यंत सखोल आणि बंदिस्त उपाय स्वीकारला जाणे योग्य नाही — असे स्थानिक मानवाधिकार कार्यकर्ते सांगतात.

बाल संरक्षण विभागाच्या टीमने घरात प्रवेश केला तेव्हा मुला एका भांड्याच्या वर उभा होता आणि भितीदायक आणि चिंताग्रस्त अवस्थेत आढळला. त्याचे हात-पाय खुणा आणि रक्ताच्या निशाण्यांनी भरलेले होते, ज्यामुळे हा प्रकार केवळ शारीरिक अत्याचार नाही तर मानसिक त्रास व तणावाचा गंभीर परिणाम आहे, असे मानले जात आहे.

ही घटना समाजातील बाल-अधिकार, पालकत्वाची जबाबदारी आणि सामाजिक सजगतेबद्दल गंभीर प्रश्न उपस्थित करते. नागपुरमधील नागरिक आणि सामाजिक संघटना यांनी हे भावनिक स्वरूपाचे मुद्दे न्यायालयीन आणि सामाजिक चर्चेचा भाग बनवले पाहिजेत — असेही विविध स्त्रोतांनी सांगितले आहे.

पालकांविरुद्ध बाल न्याय अधिनियम अंतर्गत गुन्हा नोंदवण्यात आला असून, मुलाला सुरक्षित ठिकाणी नेले गेले आहे आणि पुढील न्यायालयीन प्रक्रिया सुरू आहे. सध्या त्याला वैद्यकीय आणि समुपदेशनात्मक मदत दिली जात आहे, जेणेकरून तो भविष्यात सामान्य जीवनाकडे सुरक्षितपणे वाटचाल करू शकेल.

मुलाच्या हकांबाबत आणि सार्वजनिक जबाबदारीबद्दल जागरुकता वाढविण्यासाठी ही घटना एक गंभीर आणि शिकवण देणारी प्रसंग बनली आहे. समाजातील प्रत्येक नागरिकाने अशा प्रकारच्या अमानवीय कृत्यांविरुद्ध आवाज उठवणे आवश्यक असल्याचे तज्ज्ञ सांगतात.