“६५ लाखांचे बक्षीस असलेले २६ माओवादी शरण; पोलिसांच्या यशस्वी ऑपरेशनने नक्षली चळवळीला मोठा धक्का!”
६५ लाखांचे बक्षीस असलेले २६ माओवादी शरण; पोलिसांच्या यशस्वी ऑपरेशनने नक्षली चळवळीला मोठा धक्का!
छत्तीसगडमधील नक्षलवाद्यांच्या विरुद्ध पोलिसांनी राबवलेली महत्त्वाची मोहीम पुन्हा एकदा यशस्वी ठरली आहे. सुकमा जिल्ह्यातील जंगलमय भागातून ७ जानेवारी रोजी ६५ लाखांचे बक्षीस असलेले २६ माओवादी शरणागती पत्करले. या निर्णयामुळे उत्तर, मध्य आणि दक्षिण बस्तर ही पोलीस आणि प्रशासनासाठी महत्त्वाची असलेली भूमी आता शांततेच्या दिशेने अधिक जवळ गेली आहे.
सकाळी पहाटे सुरक्षा बलांच्या वाढत्या दडपणामुळे आणि शासनाच्या पुनर्वसन धोरणाचा सकारात्मक परिणाम दिसत असल्यामुळे हे माओवादी शस्त्र खाली ठेवून शरण आले. यात ७ महिलाही आहेत, ज्यांच्यावर स्वतंत्रपणे आणि संयुक्तपणे ₹६५,००,००० बक्षीस ठेवण्यात आले होते. त्यांनी शस्त्रे सोडतांना प्रशासनाशी पूर्ण सहकार्य केले.
पोलिसांच्या माहितीनुसार या २६ माओवादीमध्ये काही नामांकित आणि दीर्घकाळ जंगलात सक्रिय राहिलेल्या सदस्यांचा समावेश आहे. काही हा समूह दक्षिण बस्तर विभाग, मार्ह विभाग आणि आंध्र-ओडिशा सीमेवरील विभागाशी संबंधित होता. या लोकांनी गेल्या अनेक वर्षांमध्ये सुरक्षा दलांवर विविध प्रकारचे हल्ले आणि धक्कादायक कारवाया केल्या होत्या.
विशेष म्हणजे, लाली उर्फ मुचाकी आयते लखमू (३५) या कंपनी पार्टी कमिटी सदस्याला ₹१० लाखांचे स्वतंत्र बक्षीस होते. तिला अनेक हिंसक कारवायांमध्ये सक्रिय सहभागी मानले जात होते, ज्यात २०१७ मध्ये कोरापूट रोडवरील आयईडी स्फोटही होता. याशिवाय, हेमला लखमा (₹८ लाख), अस्मिता उर्फ कमलू सन्नी (₹८ लाख), रामबती उर्फ पदम जोगी (₹८ लाख) आणि सुंदर पाले (₹८ लाख) यांचाही समावेश होता, ज्यांच्यावर बक्षीस जाहीर केले गेले होते.
भविष्यातील दहशतीच्या घटना टाळण्यासाठी आणि नक्षली चळवळीच्या गतिशीलतेला कमी करण्यासाठी हे आत्मसमर्पण एक मोठा टप्पा मानला जात आहे. पोलिसांनी सांगितले की, “माओवादी विचारधारेतून बाहेर पडलेल्या आणि हिंसा सोडून शांततेचा मार्ग स्वीकारलेल्या या सर्वांनी मुख्य प्रवाहात येण्याचा निर्णय घेतला आहे.” प्रशासनाने स्पष्ट केले की पुन्हा हिंसा करणे धोरणात्मकदृष्ट्या चुकीचा मार्ग आहे आणि पोलिस व सुरक्षा दलांचे संरक्षण मिळण्यासही ते पात्र आहेत.
सुरक्षेचे वरिष्ठ अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की या सगळ्यांच्या शरणागतीमुळे नक्षली गटाच्या बळात आणि मनोबलात मोठी घट झाली आहे. या धक्क्यामुळे आणि पोलिसांच्या व्यापक ऑपरेशन्समुळे अनेक माओवादी आता शंका आणि संशयाच्या परिस्थितीत सापडले आहेत. परंतु, प्रशासनाने सांगितले की शांततेचा मार्ग निवडणे हा एकमेव पर्याय आहे.
आत्मसमर्पण प्रक्रियेत सहभागी झालेल्या प्रत्येक व्यक्तीस शासनाच्या “पुना मारगेम” धोरणानुसार आर्थिक मदत, कौशल्य प्रशिक्षण, नोकरीची संधी, गृहनिर्माण साहाय्य व इतर अनेक सुविधा दिल्या जातील. पुढील काही आठवड्यांत प्रशासनाच्या अधिकृत पुनर्वसन योजनेअंतर्गत त्यांच्या समावेशाची प्रक्रिया सुरु केली जाईल.
ही घटना छत्तीसगडमधील शांतता आणि विकासाच्या दिशेने घेतलेला एक महत्त्वाचा टप्पा आहे. नक्षलवादी चळवळीच्या विघटनासाठी गंभीर प्रयत्न सुरू असून, या प्रकारच्या शरणागती घटनांमुळे सरकारला आशा वाटते की येत्या काळात अधिक माओवादीही हिंसेचा मार्ग सोडतील.

