“डीआयजी कृष्णकांत पांडे यांच्या कन्येची आत्महत्या – एम्समध्ये वैद्यकीय पदव्युत्तर अभ्यास करणाऱ्या समृद्धीचा रहस्यमय अंत”
Krishnakant Pandey हे केंद्रीय राखीव पोलीस दलात उपमहानिरीक्षक म्हणून कार्यरत असून, त्यांच्या कुटुंबाला काल अचानक धक्का बसला आहे. त्यांच्या २५ वर्षीय कन्येची — Samruddhi Pandey — राहत्या फ्लॅटमध्ये गळफास घेतलेली अवस्था आढळली आहे. समृद्धी ही All India Institute of Medical Sciences, Nagpur (एम्स, नागपूर) मध्ये त्वचारोग विभागात पदव्युत्तर (PG) अभ्यासक्रमात शिकत होती.
नागपूरमधील सोनेगाव पोलिस ठाण्यात तिच्या मृत्यूनंतर अकस्मात मृत्यूची नोंद करण्यात आली आहे. घटनास्थळी पोलीस घटनास्थळी पोहोचले, कुटुंबीयांना खबर देण्यात आली आणि तपास सुरू झाला आहे. समृद्धीने शिकताना हुशारी दाखवली होती, पण काही दिवसांपासून तणावाखाली असल्याचे समोर आले आहे. सर्वतोपरी आढळलेली माहिती विचारात घेता, या चक्रातला नेमका ताण किंवा कारणांपैकी काहीही अद्याप स्पष्ट झालेले नाही.
समृद्धी मिहान भागातील शिव कैलास, मंजिरा अपार्टमेंटमध्ये मैत्रिणीसोबत राहत होती. बुधवार सकाळी मैत्रीण एम्समध्ये गेल्यानंतर ती घरी एकटीच होती. रात्री अंदाजे आठ वाजता मैत्रीण परत आली तेव्हा दरवाजा बंद होता. दरवाजा उघडला असता समृद्धी सिलिंग फॅनला गळफास घेतलेल्या अवस्थेत होती. यानंतर तात्काळ पोलिसांनी घटनास्थळी पाहणी केली आणि पुढील तपास सुरु केला.
या घटनेमुळे केवळ समृद्धीच्या कुटुंबालाच नाही, तर तिच्या मित्रपरिवाराला आणि सहअध्येत्यांना देखील मोठा धक्का बसला आहे. एम्ससारख्या प्रतिष्ठित वैद्यकीय संस्थेत शिकणाऱ्या विद्यार्थिनीचा आत्महत्येसारखा पेचida पाऊल उचलणे अनेक प्रश्न उभे करते — विद्यार्थी आयुष्यातील कॉलेजीन वसतिगृहात किंवा आसपासच्या वातावरणात तणावाचा सामना का करतात? किंवा केव्हाही वेळ न घेता असं संकट का निर्माण होते?
समृद्धीसारख्या विद्यार्थिनीने उत्तम अभ्यास, पुढे जाण्याची उत्सुकता यांमध्ये यश मिळवलेले दिसले; तरीही तिच्या अंतर्मनात असा कोणता संघर्ष चालू होता, हे शोधण्याची गरज आहे. आधीही एम्सच्या वसतिगृहातून एका विद्यार्थ्याने ऑगस्ट महिन्यात आत्महत्या केली होती, ज्याने वैद्यकीय शिक्षण घेत असलेल्या विद्यार्थ्यांमध्ये तणाव व मानसिक आरोग्य यांना जोडलेला सवाल निर्माण केला आहे.
शाळेपासून, महाविद्यालयापासून ते PG अभ्यासक्रमापर्यंत किंवा अभ्यासक्रमाच्या व्यस्त वेळापत्रकापासून ते राखीव पदावर काम करणाऱ्या पालकांचे अपेक्षा, मित्रपरिवार, भविष्यासंबंधी दडपण — हे सर्व एकत्र येऊन एक विद्यार्थिनीवर अप्रत्याशितपणे किती भार टाकू शकतात, हे या घटनेने अधोरेखित केले आहे.
पोलिस तपास सध्या चालू असून ती समृद्धीने आत्महत्येपूर्वी कोणतीही पत्र, व्हिडिओ किंवा इतर प्रकारची नोट ठेऊन आहे की नाही, याची चौकशी केली जात आहे. मित्रमैत्रिणींशी संवाद, कुटुंबीयांचा दृष्टिकोन, अभ्यासक्रमाशी त्याचे संबंध — हे सर्व तपासंत्रांसमोर आहेत. पुढील तपासानुसारच या आत्महत्येचा नीम घाला समोर येईल.
ही घटना एक चेतावणी आहे की अभ्यासक्रम व यशाच्या मागे भागण्याऐवजी विद्यार्थ्यांचे मानसिक आरोग्य, ताण-तणाव यांकडे लक्ष देणे किती गरजेचे आहे. समृद्धीच्या कुटुंबीयांनी, शिक्षणसंस्थांनी आणि प्रशासनाने यासंबंधी विचार करणे आवश्यक आहे. तिच्या अंतःकरणात असलेले अडथळे, तणाव आणि त्या मागील इतिहास पुढे येणे गरजेचे आहे.
या दुःखद घटनेने समाजासमोर ‘शिक्षणात यश म्हणजे सर्व काही’ अशी धारणा पुन्हा विचारायला भाग पाडली आहे. जेव्हा सर्व शक्यता समोर असतानाही आशा संपते, तेव्हा त्यामागचे कारण शोधणे आणि त्यावर उपाययोजना करणे हे सर्वांसाठी आवश्यक ठरते. समृद्धीच्या मृत्यूनंतर तिच्या कुटुंबीयांना व मित्रपरिवाराला हे दुःख व्यक्त करत आम्ही तिच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी प्रार्थना करतो.
