गोकुळ दूध संघ संघर्ष मोर्चा: सतेज पाटलांचा आज कोल्हापुरात एल्गार; म्हशी आणि हातात पायताण घेऊन आंदोलक उतरणार रस्त्यावर

स्थान: कोल्हापुर

कोल्हापूरच्या राजकारणात गोकुळ दूध संघाच्या अध्यक्षपदावरून सुरू झालेला संघर्ष आता रस्त्यावर पोहोचला आहे. राज्य सरकारने गोकुळमध्ये चार शासननियुक्त संचालक नेमण्याचा निर्णय घेतल्याने सतेज पाटील यांच्या नेतृत्वाखालील राजर्षी शाहू शेतकरी समविचारी आघाडीने आक्रमक भूमिका घेतली आहे. या निर्णयाच्या निषेधार्थ आज, सोमवारी ९ नोव्हेंबर रोजी कोल्हापुरात संघर्ष मोर्चा काढण्यात येणार आहे. या मोर्चात म्हशी सहभागी करण्यासोबतच आंदोलक हातात पायताण घेऊन सरकारच्या निर्णयाचा निषेध नोंदवणार असल्याची चर्चा आहे.

गोकुळच्या सत्तासंघर्षाची पार्श्वभूमी

कोल्हापूर जिल्हा सहकारी दूध उत्पादक संघ अर्थात गोकुळच्या पंचवार्षिक निवडणुकीत २५ संचालकांपैकी सतेज पाटील यांच्या नेतृत्वाखालील समविचारी आघाडीचे १३ संचालक निवडून आले, तर महायुतीच्या पॅनेलला १२ जागा मिळाल्या. या निकालामुळे समविचारी आघाडीला बहुमत मिळाले होते. मात्र, अध्यक्ष निवडीच्या प्रक्रियेत आवश्यक कोरम पूर्ण न झाल्याने अध्यक्ष निवडीचा पेच निर्माण झाला.

या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने सहकारी संस्थांमधील शासननियुक्त संचालकांबाबत निर्णय घेत गोकुळमध्ये चार संचालक नियुक्त करण्याचा अध्यादेश काढला. या चारही संचालकांना मतदानाचा अधिकार देण्यात येणार असल्याने अध्यक्ष निवडीच्या राजकीय समीकरणात बदल होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. त्यामुळे या निर्णयाला समविचारी आघाडीने विरोध केला आहे. <Cite refs={["turn331917search2","turn331917search7"]}/>

सरकारच्या निर्णयाविरोधात संघर्ष मोर्चा

शासननियुक्त संचालकांची नियुक्ती म्हणजे निवडणुकीत दूध उत्पादक सभासदांनी दिलेल्या कौलावर परिणाम करणारा निर्णय असल्याची भूमिका समविचारी आघाडीने मांडली आहे. सरकारने अध्यादेशाच्या माध्यमातून गोकुळच्या कारभारात हस्तक्षेप केल्याचा आरोप सतेज पाटील यांनी केला आहे.

या निर्णयाविरोधात केवळ राजकीय भूमिका न मांडता रस्त्यावर उतरून आंदोलन करण्याचा निर्णय आघाडीने घेतला. त्यानुसार आज सोमवारी सकाळी कोल्हापुरातील ऐतिहासिक दसरा चौकातून जिल्हाधिकारी कार्यालयापर्यंत संघर्ष मोर्चा काढण्यात येणार आहे. या मोर्चात विविध राजकीय पक्षांचे नेते, कार्यकर्ते, दूध उत्पादक आणि गोकुळचे सभासद सहभागी होण्याची अपेक्षा आहे. <Cite refs={["turn599916search0","turn599916search2"]}/>

म्हशी आणि पायताण ठरणार आंदोलनाचे लक्षवेधी प्रतीक

या मोर्चाचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे आंदोलनात म्हशींचा सहभाग आणि आंदोलकांच्या हातातील पायताण. गोकुळचा दूध व्यवसाय, दूध उत्पादक शेतकरी आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेशी असलेले संघाचे नाते लक्षात घेता म्हशींच्या माध्यमातून आंदोलनाचा संदेश अधोरेखित करण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे. तर हातात पायताण घेऊन सरकारच्या निर्णयाविरोधात निषेध व्यक्त करण्याची भूमिका आंदोलकांनी घेतल्याचे दिलेल्या माहितीत नमूद आहे.

गोकुळचा प्रश्न केवळ संचालक मंडळातील सत्तेपुरता मर्यादित नसून तो दूध उत्पादक सभासदांच्या प्रतिनिधित्वाशीही जोडलेला आहे. त्यामुळे या आंदोलनातून सभासदांचा निर्णय आणि सहकारी संस्थांच्या स्वायत्ततेचा मुद्दा पुढे आणण्याचा समविचारी आघाडीचा प्रयत्न आहे.

न्यायालयीन लढाईलाही सुरुवात

दरम्यान, समविचारी आघाडीने शासननियुक्त संचालकांच्या नियुक्तीच्या निर्णयाला न्यायालयातही आव्हान दिले आहे. मुंबई उच्च न्यायालयाच्या कोल्हापूर सर्किट बेंचमध्ये यासंदर्भात याचिका दाखल करण्यात आली असून ९ नोव्हेंबर रोजी सुनावणी नियोजित आहे. त्यामुळे आजचा दिवस गोकुळच्या सत्तासंघर्षाच्या दृष्टीने महत्त्वाचा ठरणार आहे. <Cite refs={["turn331917search0","turn599916search9"]}/>

गोकुळच्या अध्यक्षपदाचा निर्णय, शासननियुक्त संचालकांचा मतदानाचा अधिकार आणि सहकारी संस्थांमधील सरकारी हस्तक्षेपाचा मुद्दा यामुळे कोल्हापुरातील राजकीय वातावरण तापले आहे. आता संघर्ष मोर्चातून समविचारी आघाडी किती प्रभावीपणे आपली भूमिका मांडते आणि न्यायालयात या प्रकरणावर काय घडामोडी होतात, याकडे दूध उत्पादक सभासदांसह संपूर्ण जिल्ह्याचे लक्ष लागले आहे.