बच्चू कडूंचा नागपूरकडे ट्रॅक्टर मोर्चा – ४ ते ५ वाजेपर्यंत निर्णय न आणता थेट “महाएल्गार सभा”?

माजी आमदार Bacchu Kadu यांच्या नेतृत्वाखाली शेतकऱ्यांच्या विविध मागण्यांसाठी आज वर्धा जिल्ह्यातून ट्रॅक्टर मोर्चा नागपूरकडे कूच करत आहे. या मोर्चाचा धुरा बच्चू कडूंनी घेतला आहे आणि ते सरकारला एक घणाघाती अल्टिमेटम देत आहेत: “४ ते ५ वाजेपर्यंत लेखी निर्णय द्या, अन्यथा थेट महाएल्गार सभेत उतरू.”

वर्धा जिल्ह्यातील सुकोळी बाई गावात रात्री उशिरा पोहोचलेल्या या मोर्चाने शेकडो किलोमीटरचा प्रवास पार केला आहे. हजारो ट्रॅक्टर व शेतकरी वाहनांच्या माग्याने या मोर्चाला दमदार पाठिंबा मिळाला असून, भोवतालच्या जिल्ह्यांमधूनही मोठ्या संख्येने शेतकरी सहभागी होत आहेत. त्यांचा ठाम मानस आहे: “आपले शेतकरी हटणार नाहीत.”

बच्चू कडूंनी पत्रकार परिषदेत सांगितले की, “मी मुख्यमंत्री Devendra Fadnavis आणि मंत्री Chandrashekhar Bawankule यांच्याशी संपर्क साधला असून, मागण्या पत्राद्वारे सादर केल्या आहेत. परंतु बैठकीत लाभ झाला नाही, निर्णय झाले नाही तर आम्ही पुढे जातोय.” त्यांनी स्पष्ट केले की, ४ ते ५ वाजेपर्यंत शांततेत वाट पाहणार आहेत, परंतु वेळ संपल्यानंतर मुख्यमंत्रींच्या निवासस्थानी पण पोहोचू शकतात.

मोर्चाची प्रमुख मागण्या पुढीलप्रमाणे आहेत:

• कर्जमाफी लागू करावी.
• शेतमालाचे हमीभाव व त्यानुसार त्वरित खरेदी करा.
• प्रस्तावित “शक्तीपीठ महामार्ग” रद्द करावा आणि त्याऐवजी शेतकरी हितसंबंध विचारात घेणारी योजना आखावी.

मोर्च्यावेळी बच्चू कडूंनी ठामपणे म्हटले: “राज्य सरकारचे पॅकेज केवळ ६ हजार कोटींचे आहे, आकडे फुगवले जात आहेत. आम्ही केवळ चर्चा नाही, लेखी निर्णय हवे आहेत.”

मोर्च्या दरम्यान रात्री सुकोळी बाई गावमध्ये शेतकऱ्यांनी जमिनीवर गाद्या पसरवून विश्रांती घेतली. पूर्वसंध्येला तेथे बेसन-भाकरीचे जेवण करत दाखवले गेले. तापमानाचा त्रास, काल बारा वाजता पोहोचणे — हे सर्व होऊनही शेतकऱ्यांचा उत्साह कमी झाला नाही. “उष्णता, वारा, पाऊस — काहीही असले तरी आपले शेतकरी हटणार नाहीत,” असा निर्धार त्यांनी व्यक्त केला आहे.

राजकीय दृष्ट्याही ही घटना महत्त्वाची ठरली आहे. अनेक शेतकरी संघटना व राजनीतिक नेते या मोर्च्याशी जोडलेले आहेत. अशावेळी सरकारकडून प्रतिसाद न मिळाल्यास पुढील आंदोलनाचा खांदा तयार होण्याची चिन्हे दिसत आहेत. बच्चू कडू यांनी हे ही सांगितले आहे की, परवानगी न मिळालेली मोर्चा, ट्रॅक्टर, वाहनवाट रस्ता अडथळा – अशा खबरदारी त्यांनी ठेवली आहे.

या मोर्च्यातील मोठ्ठी गोष्ट म्हणजे नागपूरमध्ये होणार्‍या “महाएल्गार सभा”. हे आंदोलन प्रचंड प्रमाणात राज्यभरातून शेतकऱ्यांना आकर्षित करत आहे. बैठकीत फटका बसला, निर्णय झाला नाही तर ती सभा केवळ एक पुढचे पाऊल न राहता एखादे निर्णायक आंदोलन ठरण्याचा धोका निर्माण करते. त्यामुळे सरकारच्या पुढाकाराची गरज दिसते आहे.

या पार्श्वभूमीवर, आजचे हे ट्रॅक्टर मोर्चा फक्त एक आंदोलनापुरतेच मर्यादित नाही, तर शेतकरी प्रश्नांची संकेतवह घटना बनू शकते — जर मागण्या मान्य झाल्या नाहीत, तर पुढील टप्प्यात काय होईल हे सर्वसामान्यांना पण ठाऊक आहे. आणि सरकारसाठी हे न पाहता बसण्याची वेळ संपलेली आहे — शेतकरी आता लेखी, ठोस निर्णयाची अपेक्षा ठेवतात.

आपल्या शेतीवरील दडपण, कर्जबाध्यता, हमीभाव नसणे या त्रासाची माळ या मोर्च्यामध्ये दिसते आहे. निसर्गाला अपमान, अर्थव्यवस्थेला धक्का, शेतकऱ्यांच्या जीवनवादी निर्णायक क्षणाचा दररोज सामना असल्याची वास्तवता या मोर्च्यात स्पष्ट दिसते. अशा क्षणात, नागपूरकडे ही मोहिम एक संकटकालीन संदेश बनली आहे.

परिणामी, ट्रॅक्टरच्या हुंकारात, शेतकरी­वेड्या उमेदित चळवळीमध्ये राज्यशासनाची नियुक्ती, निर्णयप्रक्रिया आणि संवादाची आवश्यकता त्वरित भासते आहे. म्हणूनच आजचा दिवस, “४ ते ५ वाजेपर्यंत लेखी निर्णय द्या” या अल्टिमेटमसह, एक टर्निंग पॉइंट ठरू शकतो. आणि जर तो टप्पा गाठला नाही, तर या ट्रॅक्टर मोर्चाचा पुढचा अध्याय किती वेगळा असेल हे उघड आहे.