सुरेश धस विरुद्ध पंकजा मुंडे: “आमचा मेळावा सीनिअर, तुमचा ज्युनिअर!”; दसरा मेळाव्यावरून बीडच्या राजकारणात नवा वाद

स्थान: बीड

# सुरेश धस विरुद्ध पंकजा मुंडे: “आमचा मेळावा सीनिअर, तुमचा ज्युनिअर!”; दसरा मेळाव्यावरून बीडच्या राजकारणात नवा वाद

बीड जिल्ह्यातील दसरा मेळावे यंदा धार्मिक आणि सामाजिक परंपरेसोबत राजकीय चर्चेचाही केंद्रबिंदू ठरले आहेत. भगवान भक्तिगडावरील मंत्री पंकजा मुंडे यांचा मेळावा आणि मच्छिंद्रनाथ गडावरील आमदार सुरेश धस यांचा मेळावा यांच्याभोवती सुरू झालेली वक्तव्यांची देवाणघेवाण आता चर्चेत आली आहे. “आमचा मेळावा सीनिअर आणि तुमचा ज्युनिअर,” असा टोला सुरेश धस यांनी लगावल्याचे वृत्त आहे. त्यामुळे बीडमधील राजकीय वातावरणात दसरा मेळाव्यांच्या परंपरेवरून नवा वाद निर्माण झाला आहे.

## पंकजा मुंडे यांच्या विधानानंतर धस यांचे प्रत्युत्तर

२० ऑक्टोबर रोजी विजयादशमीनिमित्त बीड जिल्ह्यात तीन प्रमुख दसरा मेळावे झाले. सावरगाव घाट येथील भगवान भक्तिगडावर पंकजा मुंडे, नारायणगडावर मराठा आरक्षण आंदोलनाचे नेते मनोज जरांगे पाटील आणि आष्टी तालुक्यातील मच्छिंद्रनाथ गडावर सुरेश धस यांच्या मेळाव्यांचे आयोजन करण्यात आले होते. या मेळाव्यांमधील भाषणांकडे राजकीय वर्तुळाचे लक्ष लागले होते.

भगवान भक्तिगडावरील भाषणात पंकजा मुंडे यांनी आपल्या डोंगरकपाऱ्यातील दसरा मेळाव्याबाबत प्रश्न उपस्थित करणाऱ्यांना उद्देशून, “माझा दसरा मेळावा कोणाच्या डोळ्यात खुपतो?” अशा आशयाचे विधान केले होते. त्यानंतर सुरेश धस यांना यासंदर्भात विचारण्यात आले. आपण पंकजा मुंडे यांच्या मेळाव्यावर टीका केली नसल्याचे सांगत, त्यांनी हे विधान नेमके कोणासाठी होते, याबाबत प्रश्न उपस्थित केला.

## “आमचा मेळावा सीनिअर, तुमचा ज्युनिअर”

सुरेश धस यांनी आपल्या मेळाव्याला १८ वर्षांची परंपरा असल्याचा उल्लेख केला. याच पार्श्वभूमीवर त्यांनी आपल्या मेळाव्याला ‘सीनिअर’ आणि पंकजा मुंडे यांच्या मेळाव्याला ‘ज्युनिअर’ असे संबोधत टोला लगावला. त्यांच्या या वक्तव्यामुळे दोन्ही नेत्यांच्या मेळाव्यांतील परंपरा आणि राजकीय महत्त्वाबाबत चर्चा सुरू झाली आहे.

धस यांनी पुढील वर्षी दसऱ्याच्या पूर्वसंध्येला आपला मेळावा घेण्याचा निर्णय जाहीर केल्याचेही वृत्त आहे. त्यामुळे भविष्यात या मेळाव्यांचे आयोजन आणि त्यातून दिले जाणारे संदेश पुन्हा चर्चेत येण्याची शक्यता आहे. मात्र, या घोषणेचा नेमका राजकीय परिणाम काय होईल, याबाबत आत्ताच निष्कर्ष काढणे योग्य ठरणार नाही.

## तीन मेळावे, वेगवेगळे संदेश

बीड जिल्ह्यातील तिन्ही मेळाव्यांचे स्वरूप आणि त्यांचे सामाजिक संदर्भ वेगवेगळे आहेत. भगवान भक्तिगडावरील मेळाव्यात पंकजा मुंडे यांनी सामाजिक एकता आणि जातिभेदाच्या भिंती दूर करण्याचे आवाहन केले. तसेच दुष्काळाच्या परिस्थितीत एकजुटीने काम करण्याची भूमिका मांडल्याचे वृत्त आहे.

मच्छिंद्रनाथ गडावरील मेळाव्यात सुरेश धस यांनी दुष्काळी परिस्थिती आणि शेतकऱ्यांच्या अडचणींवर भाष्य केले. संकटाच्या काळात शेतकऱ्यांनी खचून जाऊ नये, असे आवाहन त्यांनी केल्याचे वृत्त आहे. दुसरीकडे, नारायणगडावरील मनोज जरांगे यांच्या मेळाव्यालाही मोठे महत्त्व होते. त्यामुळे एकाच जिल्ह्यातील वेगवेगळ्या मेळाव्यांतून सामाजिक प्रश्न, धार्मिक परंपरा आणि राजकीय भूमिका समोर आल्या.

## परंपरेची चर्चा की राजकीय प्रतिष्ठेची स्पर्धा?

दसरा मेळावे हे अनेक वर्षांपासून समर्थकांशी संवाद साधण्याचे आणि सामाजिक विचार मांडण्याचे व्यासपीठ राहिले आहेत. मात्र, अशा कार्यक्रमांच्या पार्श्वभूमीवर नेत्यांमधील वक्तव्ये आणि प्रत्युत्तरे चर्चेचा विषय बनतात. मेळाव्याची परंपरा किती जुनी आहे, त्याला किती प्रतिसाद मिळतो आणि त्यातून कोणते मुद्दे मांडले जातात, यावरून राजकीय प्रतिष्ठेची स्पर्धाही दिसून येऊ शकते.

तथापि, केवळ एका वक्तव्यावरून दोन्ही नेत्यांमधील संपूर्ण संबंधांचे आकलन करता येणार नाही. धस यांनी आपण पंकजा मुंडे यांच्या मेळाव्यावर टीका केली नसल्याचे म्हटले आहे, तर त्यांच्या ‘सीनिअर-ज्युनिअर’ विधानामुळे नव्या चर्चेला तोंड फुटले आहे. त्यामुळे या वादाकडे आरोप-प्रत्यारोपांच्या पलीकडे जाऊन पाहणे आवश्यक आहे.

बीडच्या राजकारणात दसरा मेळावे यापुढेही महत्त्वाची भूमिका बजावतील. मात्र, या व्यासपीठांवरून सामाजिक सलोखा, दुष्काळग्रस्तांचे प्रश्न आणि नागरिकांच्या अपेक्षा यांना किती प्राधान्य मिळते, हेही तितकेच महत्त्वाचे ठरेल.