ग्रामपंचायत कर वसुलीला गती देण्याचे आवाहन; शंभर टक्के वसुलीतून करमुक्त दिवाळी साजरी करा
स्थान: गोंदिया
ग्रामपंचायतींच्या आर्थिक स्वावलंबनाचा पाया म्हणजे स्थानिक पातळीवरील कर वसुली. गावातील मूलभूत सुविधा, स्वच्छता, पाणीपुरवठा आणि विकासकामांसाठी ग्रामपंचायतींना स्वतःचे उत्पन्न उपलब्ध असणे आवश्यक आहे. त्यामुळे गोंदिया जिल्ह्यातील सर्व ग्रामपंचायतींनी शंभर टक्के कर वसुलीचे उद्दिष्ट पूर्ण करून करमुक्त दिवाळी साजरी करावी, असे आवाहन जिल्हा परिषद पंचायत विभागाचे उपमुख्य कार्यकारी अधिकारी मधुकर वासनिक यांनी केले.
बोटे ग्रामपंचायतीला जिल्हास्तरीय समितीची भेट
बुधवार, २८ ऑक्टोबर रोजी जिल्हास्तरीय समितीने ग्रामपंचायत बोटे येथील कर वसुली पथकाला आकस्मिक भेट दिली. यावेळी पथकातील सदस्यांशी संवाद साधताना वासनिक यांनी शंभर टक्के कर वसुलीचे महत्त्व स्पष्ट केले. या भेटीदरम्यान अतिरिक्त मुख्य कार्यकारी अधिकारी डॉ. तानाजी लोखंडे, पाणी व स्वच्छता विभागाचे उपमुख्य कार्यकारी अधिकारी विजय लोंढे आणि बांधकाम विभागाचे कार्यकारी अभियंता प्रकाश ताकसांडे उपस्थित होते.
मुख्यमंत्री समृद्ध पंचायतराज अभियानातून विशेष प्रयत्न
राज्यभरात १७ सप्टेंबरपासून मुख्यमंत्री समृद्ध पंचायतराज अभियानाला सुरुवात करण्यात आली आहे. या अभियानाचा एक भाग म्हणून ग्रामपंचायतींनी कर वसुलीचे नियोजन करून निर्धारित शंभर टक्के उद्दिष्ट गाठावे, असे शासनाचे निर्देश आहेत. ग्रामपंचायतींच्या उत्पन्नात वाढ करण्यासाठी आणि स्थानिक स्वराज्य संस्थांची आर्थिक क्षमता मजबूत करण्यासाठी कर वसुलीला प्राधान्य दिले जात आहे.
महाराष्ट्र शासनाच्या राजपत्रातील महाराष्ट्र ग्रामपंचायत कर व फी (दुरुस्ती) नियम, ३१ डिसेंबर २०१५ अन्वये ग्रामपंचायतींनी आपल्या कार्यक्षेत्रात कर आकारणी केलेली असणे अपेक्षित आहे. त्यानुसार नियमित कर वसुलीचे प्रयत्न सुरू आहेत. गोंदिया जिल्ह्यातील अनेक ग्रामपंचायती आर्थिक वर्षाच्या सुरुवातीलाच शंभर टक्के कर वसुली करतात, ही समाधानाची बाब असल्याचे वासनिक यांनी नमूद केले.
गृहभेटींमधून कर वसुलीवर भर
कर वसुलीची प्रक्रिया अधिक प्रभावी करण्यासाठी प्रत्येक ग्रामपंचायतीने स्वतंत्र पथक स्थापन करावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे. या पथकात सरपंच, ग्रामपंचायत अधिकारी, ग्रामपंचायत कर्मचारी, जलसुरक्षक, संगणक परिचालक, ग्रामरोजगार सहाय्यक, अंगणवाडी सेविका, आशा कार्यकर्ती आणि उमेद सीआरपी यांचा समावेश करण्याचे सुचविण्यात आले आहे.
या पथकाने दररोज सकाळी आणि संध्याकाळी गावातील घरांना भेटी देऊन कर वसुली करावी. नागरिकांना कर भरण्याचे महत्त्व समजावून सांगावे आणि थकबाकीदारांशी संवाद साधून वसुलीला गती द्यावी, अशी सूचना वासनिक यांनी केली. ग्रामपंचायतींच्या विविध घटकांचा सहभाग घेतल्यास कर वसुलीचे काम अधिक नियोजनबद्ध पद्धतीने होऊ शकते, असा या उपक्रमामागील उद्देश आहे.
ग्रामविकासासाठी स्थानिक उत्पन्न महत्त्वाचे
ग्रामपंचायतींना मिळणारा कर हा गावाच्या विकासासाठी महत्त्वाचा आर्थिक स्रोत आहे. कर वसुली वेळेत झाल्यास स्थानिक गरजांनुसार विकासकामांचे नियोजन करणे आणि आवश्यक सेवांसाठी निधी उपलब्ध करणे सुलभ होऊ शकते. मात्र, कर वसुली करताना नागरिकांना कर आकारणीची माहिती, थकबाकीचा तपशील आणि भरणा करण्याच्या सुविधा स्पष्टपणे उपलब्ध करून देणेही आवश्यक आहे.
कर भरण्याबाबत नागरिकांमध्ये विश्वास निर्माण करणे आणि जमा झालेल्या निधीचा पारदर्शक वापर करणे या दोन्ही बाबी ग्रामपंचायतींसाठी महत्त्वाच्या आहेत. केवळ शंभर टक्के वसुलीचे उद्दिष्ट न ठेवता त्यातून गावातील सार्वजनिक सुविधांमध्ये सुधारणा घडवून आणणे गरजेचे आहे.
गोंदिया जिल्ह्यातील ग्रामपंचायतींनी मुख्यमंत्री समृद्ध पंचायतराज अभियानाच्या माध्यमातून कर वसुलीला गती द्यावी आणि नागरिकांच्या सहभागातून आर्थिक शिस्त निर्माण करावी, असा प्रशासनाचा प्रयत्न आहे. कर वसुली आणि पारदर्शक ग्रामविकास यांची सांगड घातल्यास गावांच्या स्वयंपूर्णतेला बळ मिळू शकते.

