भंडारा: राष्ट्रीय महामार्गावर ट्रकच्या धडकेत पट्टेदार वाघाचा मृत्यू

स्थान: वार्ता प्रतिनिधि अर्जुनी/मोर.गोदिया

भंडारा जिल्ह्यातील लाखनी तालुक्यातून जाणाऱ्या राष्ट्रीय महामार्गावर एक अत्यंत दुर्दैवी आणि मन हेलावून टाकणारी घटना घडली आहे. महामार्ग ओलांडत असलेल्या एका संरक्षित पट्टेदार वाघाला भरधाव ट्रकने जोरदार धडक दिली. या भीषण अपघातात वाघाचा जागीच मृत्यू झाला असून या घटनेमुळे वन्यजीव वर्तुळात मोठी हळहळ व्यक्त होत आहे. महाराष्ट्रातील वाढत्या रस्ते जाळ्यांमुळे आणि जंगलातून जाणाऱ्या मार्गांवरील वन्यजीवांच्या सुरक्षेचा प्रश्न पुन्हा एकदा अत्यंत गंभीरतेने ऐरणीवर आला आहे. स्थानिक नागरिकांमध्ये आणि पर्यावरणप्रेमींमध्ये या घटनेनंतर तीव्र चिंता व्यक्त केली जात आहे. प्राप्त माहितीनुसार, भंडारा जिल्ह्यातील लाखनी तालुक्यात राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ५३ वर हा अपघात झाला. या महामार्गावरील खुटसावरी फाट्याजवळ मंगळवारी सायंकाळी ही दुर्घटना घडली. संबंधित पट्टेदार वाघ परिसразून महामार्ग ओलांडण्याचा प्रयत्न करत असताना हा अपघात झाला. सायंकाळच्या सुमारास घडलेल्या या प्रकारामुळे परिसरातील वाहनचालक आणि नागरिकांमध्ये खळबळ उडाली. घटना घडल्यानंतर संबंधित ट्रकचालक आपल्या वाहनासह घटनास्थळावरून तात्काळ पसार झाला. रात्रीच्या अंधाराचा किंवा रहदारीचा फायदा घेऊन चालक वाहन घेऊन निघून गेल्याने प्रशासनाकडून त्याचा शोध घेण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. या घटनेची माहिती मिळताच वनविभागाचे अधिकारी आणि कर्मचारी तात्काळ घटनास्थळी दाखल झाले. त्यांनी परिस्थितीचा आढावा घेत मृत वाघाचा सुरक्षित ताबा घेतला. वनविभागाच्या अधिकाऱ्यांच्या उपस्थितीत नियमानुसार पंचनामा करण्यात आला असून त्यानंतर मृत वाघ पुढील शवविच्छेदन आणि वैद्यकीय तपासणीसाठी हलवण्यात आला. या प्रकरणी वनविभागाने वन्यजीव संरक्षण कायद्यान्वये गुन्हा नोंदवून पुढील कायदेशीर व विभागीय कार्यवाही वेगाने सुरू केली आहे. पसार झालेल्या ट्रकचालकाचा शोध घेण्यासाठी सीसीटीव्ही फुटेज आणि इतर तांत्रिक पुराव्यांची मदत घेतली जात असल्याचे समजते. या घटनेमुळे भंडारा आणि लगतच्या परिसरातील जंगलांमधून आणि वन्यजीव कोरिडॉरमधून जाणाऱ्या राष्ट्रीय महामार्गांवरील सुरक्षिततेचा विषय पुन्हा एकदा चर्चेत आला आहे. पूर्वीपासूनच या पट्ट्यात वन्यजीवांचा वावर असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. अनेकदा रस्ते ओलांडताना वन्यप्राण्यांना अशा प्रकारच्या अपघातांना सामोरे जावे लागते. या मार्गावरून धावणारे वाहने अत्यंत वेगात असतात, ज्यामुळे वन्यजीवांना अंदाज येत नाही आणि असे प्राणघातक अपघात घडतात. यापूर्वीही अशा अनेक दुर्घटना समोर आल्या आहेत, परंतु यावर ठोस आणि दीर्घकालीन उपाययोजना अजूनही कागदावरच असल्याचे दिसते. वन्यजीवांचा वावर असलेल्या संवेदनशील भागांतून जाणाऱ्या वाहनांच्या वेगावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी प्रशासनाने कसल्याही प्रकारची कुचराई करू नये, अशी मागणी आता जोर धरू लागली आहे. महामार्गावर गतीरोधक बसवणे, वन्यजीव धोक्याचे फलक लावणे, रात्रीच्या वेळी गस्त वाढवणे आणि काही विशिष्ट भागांत गती मर्यादा सक्तीची करणे यांसारख्या उपाययोजनांची अंमलबजावणी तातडीने करण्याची गरज या घटनेने अधोरेखित केली आहे. विकास आणि रस्ते निर्मिती अत्यंत महत्त्वाची असली, तरी जंगले आणि वन्यजीवांचे संरक्षण करणेही तेवढेच महत्त्वाचे आहे. मानवी हस्तक्षेपामुळे आधीच प्राण्यांचे नैसर्गिक अधिवास संकुचित होत चालले आहेत. त्यात अशा महामार्गांवरील अपघातांमुळे दुर्मिळ होत चाललेल्या पट्टेदार वाघांसारख्या वन्यजीवांचे प्राण जात असतील, तर ही अत्यंत चिंतेची बाब आहे. या दुर्घटनेमुळे वनविभाग आणि राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण यांच्या समन्वयाचा प्रश्नही समोर आला आहे. भविष्यात अशा घटनांची पुनरावृत्ती टाळण्यासाठी दोन्ही विभागांनी एकत्र येऊन संयुक्त उपाययोजना आखणे काळाची गरज बनले आहे. या संपूर्ण प्रकरणाचा सखोल तपास वनविभागाकडून सुरू असून, दोषी ट्रकचालकाला शोधून त्याच्यावर कडक कायदेशीर कारवाई केली जाईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. एकंदरीत, या दुर्दैवी घटनेने वन्यजीव संवर्धनाबाबतच्या आपल्या उपाययोजना आणि त्यांची अंमलबजावणी किती तोकडी आहे, याचीच पुनरावृत्ती करून दिली आहे.