नागालँडमध्ये विषारी मद्य सेवन प्रकरण; १९ जणांचा मृत्यू, विशेष तपास पथक स्थापन

स्थान: Nagaland

नागालँड राज्यातून एक अत्यंत दुर्दैवी आणि गंभीर घटना समोर आली आहे. संशयित जहरीली आणि अवैध मद्य सेवन केल्यामुळे जवळपास १९ लोकांना आपले प्राण गमवावे लागले आहेत. ही घटना राज्याच्या वेगवेगळ्या जिल्ह्यांत घडली असून, प्रशासनाकडून या प्रकरणाची अत्यंत गांभीर्याने दखल घेण्यात आली आहे. मिळालेल्या अधिकृत माहितीनुसार, या प्रकरणाचा सखोल तपास करण्यासाठी आणि दोषींवर कठोर कारवाई करण्यासाठी पोलिसांनी एका विशेष तपास पथकाची म्हणजेच एसआयटीची स्थापना केली आहे. अवैध मद्याच्या या काळ्या बाजाराने पुन्हा एकदा राज्यासमोर मोठे आव्हान उभे केले असून, या घटनेमुळे सर्वत्र हळहळ व्यक्त होत आहे. प्राप्त माहितीनुसार, हे मृत्यू नागालँडमधील दोन प्रमुख जिल्ह्यांमध्ये प्रकर्षाने समोर आले आहेत. यामध्ये तुएनसांग आणि मोकोकचुंग जिल्ह्यांचा प्रामुख्याने समावेश आहे. तुएनसांग जिल्ह्यात सप्टेंबर महिन्याच्या मध्यात म्हणजेच साधारणपणे १० ते १२ सप्टेंबर दरम्यान ११ जणांचा संशयास्पद रित्या मृत्यू झाला होता. त्यानंतर मोकोकचुंग जिल्ह्यातही अशाच प्रकारे ८ जणांचा मृत्यू झाल्याची नोंद करण्यात आली. मोकोकचुंगमधील मडांकोलेमबा उप-विभागातही काही नागरिकांचे मृत्यू झाल्याचे समोर आले आहे. हे सर्व मृत्यू वेगवेगळ्या टप्प्यांत आणि वेगवेगळ्या भागांत झाले असले, तरी या सर्वांमागे अवैध आणि विषारी मद्याचे सेवन असल्याचे प्राथमिक अनुमान काढले जात आहे. या संपूर्ण प्रकरणाची व्याप्ती लक्षात घेता, प्रशासकीय स्तरावर तातडीने पावले उचलण्यात आली आहेत. मोकोकचुंगचे वरिष्ठ पोलीस अधीक्षक वेसुप्रा केजो यांनी माध्यमांना या प्रकरणाची सविस्तर माहिती दिली आहे. त्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या संपूर्ण प्रकरणाचा पारदर्शक आणि वेगाने तपास करण्यासाठी एक विशेष तपास पथक स्थापन करण्यात आले आहे. या एसआयटीचे नेतृत्व अतिरिक्त पोलीस अधीक्षक आय बंगलांग चांग यांच्याकडे सोपवण्यात आले आहे. हे पथक या मृत्यूमागील नेमके कारण शोधून काढत आहे आणि या अवैध मद्याची पुरवठा साखळी नेमकी कुणाकडून चालवली जात होती, याचा कसून शोध घेत आहे. मोकोकचुंग जिल्ह्याचे उपायुक्त अजित कुमार वर्मा यांनीही या दुर्दैवी घटनेबाबत दुजोरा दिला आहे. संशयित मद्य सेवनामुळे आठ जणांचा मृत्यू झाल्याची पुष्टी त्यांनी केली आहे. दरम्यान, या मृत्यूचे नेमके वैज्ञानिक कारण स्पष्ट करण्यासाठी पोलिसांनी जप्त केलेल्या मद्याचे नमुने फॉरेन्सिक तपासणीसाठी गुवाहाटी येथील प्रयोगशाळेत पाठवले आहेत. वरिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या मते, फॉरेन्सिक अहवाल आल्यानंतर मृत्यूचे नेमके कारण स्पष्ट होण्यास मदत होईल. पोलीस यंत्रणेला तपासादरम्यान काही महत्त्वाचे सुगावे लागल्याची माहिती समोर आली आहे, परंतु तपासाच्या या टप्प्यावर सर्व तपशील उघड करणे खूप घाईचे ठरेल, असे प्रशासनाकडून सांगण्यात आले आहे. या प्रकरणाच्या पार्श्वभूमीवर नागालँडमधील मद्यबंदी कायद्याचा मुद्दा पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे. नागालँडमध्ये १९९० पासून ‘नागालँड टोटल लिकर प्रोहिबिशन अधिनियम, १९८९’ लागू आहे. या कायद्यानुसार राज्यात मद्यविक्री, मद्यसेवन आणि मद्याचे उत्पादन करण्यावर पूर्णपणे बंदी घालण्यात आली असून, हे राज्य कायदेशीरदृष्ट्या ‘ड्राय स्टेट’ म्हणून ओळखले जाते. असे असतानाही मोठ्या प्रमाणावर अवैध आणि विषारी मद्य नागरिकांपर्यंत कसे पोहोचले, याबाबत आता गंभीर प्रश्न उपस्थित केले जात आहेत. या संपूर्ण घटनेनंतर राज्यभरात खळबळ उडाली असून, पोलीस प्रशासनाने अवैध मद्याविरोधात मोठी मोहीम उघडली आहे. या मोहिमेत पोलिसांनी आतापर्यंत जवळपास तीन हजार मद्याच्या बाटल्या जप्त केल्या आहेत. तसेच, अवैध मद्य विक्री आणि पुरवठा करणाऱ्या सुमारे १९ जणांना पोलिसांनी अटक केली असून त्यांच्या कसून चौकशी सुरू आहे. या कडक कारवाईमुळे अवैध मद्य व्यवसायिकांचे धाबे दणाणले आहेत. या दुर्दैवी घटनेमुळे नागरिकांमध्येही भीतीचे आणि चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. नागरिकांनी अशा प्रकारच्या कोणत्याही अपुष्ट किंवा अवैध पदार्थांचे सेवन करू नये, असे आवाहन प्रशासनाकडून सतत केले जात आहे. विशेष तपास पथक या संपूर्ण प्रकरणाचा सर्व बाजूंनी तपास करत असून, यामागे असणारे मोठे रॅकेट लवकरच उघडकीस येईल, अशी अपेक्षा वर्तवली जात आहे. कायदेशीर कारवाईसोबतच जनजागृतीचे उपक्रम राबवून अशा घटना भविष्यात टाळण्यासाठी पावले उचलली जावीत, अशी मागणी सुज्ञ नागरिकांमधून केली जात आहे.