साकोलीत शेतकऱ्यांचा ट्रॅक्टर मोर्चा; हमीभावासह विविध मागण्यांवर ठिय्या

स्थान: Sakoli bhanda

पूर्व विदर्भातील शेतकऱ्यांच्या प्रलंबित आणि न्याय मागण्यांसाठी भारतीय किसान संघ विदर्भ प्रांतातर्फे भंडारा जिल्ह्यातील साकोली येथे एक भव्य ट्रॅक्टर मोर्चा काढण्यात आला. सोमवारी पार पडलेल्या या आंदोलनादरम्यान हजारो शेतकऱ्यांनी आपल्या मागण्यांचे शासनाला विसर पडल्याचे दाखवून देत प्रशासनाचे तीव्र शब्दांत लक्ष वेधले. धानाला योग्य हमीभाव मिळावा, थकीत चुकारे तातडीने अदा केले जावेत आणि शेतीसाठी हक्काची वीज मिळावी, या प्रमुख मागण्यांसाठी हा विराट मोर्चा काढण्यात आला होता. साकोली शहरातील विविध मार्गावरून मार्गक्रमण करत हा मोर्चा उपविभागीय कार्यालयावर धडकला, जिथे शेतकऱ्यांनी कार्यालयाच्या पायऱ्यावरच ठिय्या आंदोलन सुरू केले. या अचानक झालेल्या तीव्र आंदोलनामुळे स्थानिक प्रशासनाची आणि पोलिसांची मोठी तारांबळ उडाली. मिळालेल्या माहितीनुसार, हा मोर्चा साकोली परिसरासह पूर्व विदर्भातील सेंदूरवाफा आणि गजानन महाराज मंदिर परिसर अशा विविध भागांतून एकत्र येत पुढे सरसावला. मोर्चानंतर उपविभागीय अधिकाऱ्यांच्या कार्यालयासमोर शेतकरी मोठ्या संख्येने बसले आणि त्यांनी प्रशासनाविरोधात घोषणाबाजी केली. जोपर्यंत मागण्यांबाबत ठोस आश्वासन मिळत नाही, पाऊले उचलली जात नाहीत, तिथपर्यंत मागे हटणार नाही, अशी भूमिका आंदोलकांनी घेतली. भारतीय किसान संघाच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या या आंदोलनात पूर्व विदर्भातील भंडारा, गोंदिया, चंद्रपूर, गडचिरोली आणि नागपूर या जिल्ह्यांतील शेतकरी मोठ्या संख्येने सहभागी झाले होते. मोर्चानंतर विविध माध्यमांतून समोर आलेल्या वृत्तांनुसार, या आंदोलनात शेकडो ट्रॅक्टर आणि हजारो शेतकरी सहभागी झाले होते, ज्यामुळे संपूर्ण परिसरात एकच चर्चेचा विषय बनला होता. आंदोलनाचे नेतृत्व करणाऱ्या अखिल भारतीय कार्यकारिणीच्या पदाधिकाऱ्यांनी आणि स्थानिक नेत्यांनी या प्रसंगी शेतकऱ्यांच्या समस्यांवर प्रकाश टाकला. निसर्गाच्या लहरीपणामुळे, अवकाळी पावसामुळे आणि कधी अतिवृष्टी तर कधी दुष्काळसदृश परिस्थितीमुळे आधीच आर्थिक संकटात सापडलेला पूर्व विदर्भाचा शेतकरी पूर्णपणे कोलमडला आहे. अशा स्थितीत शासनाने धानाला प्रतिक्विंटल साडेतीन हजार रुपये हमीभाव द्यावा, अशी मुख्य मागणी या मोर्चादरम्यान जोरकसपणे मांडण्यात आली. याशिवाय, मागील काळातील प्रलंबित बोनस आणि आर्थिक मदतीचे पैसे तात्काळ शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात जमा करण्यात यावेत, अशी मागणीही करण्यात आली. धानाच्या थकीत चुकारे मिळण्यासंदर्भात वारंवार चकरा मारूनही पदरात काहीच पडत नसल्याने, हे थकीत चुकारे अवघ्या अठ्ठेचाळीस तासांच्या आत दिले जावेत, असा कडक इशारा या मोर्चानिमित्ताने देण्यात आला. शेतीसाठी अखंड आणि २४ तास मोफत वीज पुरवठा करण्यात यावा, ही आणखी एक महत्त्वाची मागणी या आंदोलनातून पुढे आली. तेलंगणासारख्या राज्यांत जर शेतकऱ्यांना मोफत आणि अखंडित वीज मिळू शकते, तर महाराष्ट्रातील बळीराजाने काय पाप केले आहे, असा सवाल या वेळी उपस्थित करण्यात आला. तसेच, भंडारा आणि गोंदिया या दोन्ही जिल्ह्यातील निकष पूर्ण करणाऱ्या तालुक्यांचा तात्काळ दुष्काळग्रस्त तालुक्यांमध्ये समावेश करावा आणि पीक कर्ज भरणाऱ्या शेतकऱ्यांना तात्काळ प्रोत्साहन राशी देण्यात यावी, अशा मागण्याही या निवेदनातून करण्यात आल्या. या मोर्चात अखिल भारतीय कार्यकारिणी अध्यक्ष साई रेड्डी यांच्यासह मधुकर कापगते, दिनेश कापगते, भंडारा जिल्हाध्यक्ष सुरेंद्र पांडे, गोंदिया जिल्हाध्यक्ष डॉ. मंगल बिसेन, प्रज्वल हातझाडे, जगदीश कापगते, अमोल भाकरे, मोहन लंजे आणि नाना आखरे यांच्यासह अनेक प्रमुख शेतकरी नेते आणि शेतकरी वर्ग मोठ्या संख्येने उपस्थित होता. या नेत्यांनी प्रशासनाला निवेदन सादर करून मागण्यांची लवकरात लवकर अंमलबजावणी करण्याची मागणी केली. आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर साकोली उपविभागीय कार्यालयाबाहेर मोठा पोलीस बंदोबस्त तैनात करण्यात आला होता. कोणत्याही प्रकारची अनुचित घटना घडू नये म्हणून प्रशासन पूर्णपणे सतर्क होते. शेतकरी नेत्यांनी प्रशासनाला स्पष्ट शब्दांत सांगितले की, जर या मागण्यांकडे यापुढेही दुर्लक्ष केले गेले, तर आंदोलन अधिक तीव्र केले जाईल आणि येत्या काळात राज्यव्यापी तीव्र निदर्शने केली जातील. शेतीमालाला योग्य भाव मिळत नाही आणि उत्पादन खर्च सातत्याने वाढत आहे, ज्यामुळे शेतकरी कर्जाच्या दुष्टचक्रात अडकत चालला आहे. या गंभीर वास्तवाकडे शासनाचे लक्ष वेधण्यासाठीच हा ट्रॅक्टर मोर्चा काढण्यात आला होता, असे आयोजकांचे म्हणणे आहे. या संपूर्ण आंदोलनामुळे पूर्व विदर्भातील कृषी क्षेत्रातील अस्वस्थता पुन्हा एकदा चव्हाट्यावर आली असून, आता यावर शासन काय भूमिका घेते आणि प्रशासनाकडून काय पावले उचलली जातात, याकडे संपूर्ण विदर्भातील शेतकरी वर्गाचे लक्ष लागले आहे.