दिल्लीत विरोधी खासदारांचा मार्च; राहुल गांधींसह नेते ताब्यात

स्थान: Lokhit newsroom

नवी दिल्लीतील मध्यवर्ती भागात बुधवारी सायंकाळी राजकीय वातावरण चांगलेच तापले. मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याची मागणी करण्यासाठी आणि मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरावलोकन प्रक्रियेतील कथित अनियमिततेविरोधात जंतरमंतरच्या दिशेने निघालेल्या विरोधी पक्षांच्या खासदारांना दिल्ली पोलिसांनी अडवले. काँग्रेस अध्यक्ष मल्लिकार्जुन खर्गे यांच्या निवासस्थानी झालेल्या ‘इंडिया’ आघाडीच्या वरिष्ठ नेत्यांच्या बैठकीनंतर हा मोर्चा सुरू करण्यात आला होता. सुरक्षेचे कारण देत पोलिसांनी हा मोर्चा रोखल्यानंतर पोलीस व विरोधी पक्षांच्या नेत्यांमध्ये जोरदार नोकझोंक झाली. या घडामोडींमध्ये लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी आणि काँग्रेस खासदार प्रियंका गांधी वाड्रा यांच्यासह अनेक प्रमुख विरोधी नेत्यांना दिल्ली पोलिसांनी ताब्यात घेतले. संध्याकाळनंतर काही वेळातच या सर्व नेत्यांची सुटका करण्यात आली असली, तरी या कारवाईमुळे केंद्र सरकार आणि निवडणूक आयोगाविरोधातील विरोधकांच्या आंदोलनाला मोठे वळण मिळाले आहे. उपलब्ध माहितीनुसार, या संपूर्ण आंदोलनाची पार्श्वभूमी मागील काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या राजकीय संघर्षाशी जोडलेली आहे. निवडणूक आयोगाद्वारे सध्या देशात सुरू असलेल्या मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरावलोकन मोहिमेत विरोधी पक्षांच्या समर्थकांची नावे पद्धतशीरपणे वगळली जात असल्याचा गंभीर आरोप ‘इंडिया’ आघाडीच्या वतीने करण्यात आला आहे. या कथित अनियमिततेला विरोध दर्शवण्यासाठी विरोधी पक्षांनी आक्रमक पवित्रा घेतला आहे. या आंदोलनापूर्वी मंगळवारीही निवडणूक आयोगाच्या मुख्यालयाकडे मोर्चा काढणाऱ्या नेत्यांना पोलिसांनी रोखले होते. त्यावेळी आकाशवाणी भवनाबाहेर धरणे आंदोलन करणाऱ्या राहुल गांधी आणि प्रियंका गांधी यांच्यासह इतर नेत्यांना पोलिसांनी ताब्यात घेतले होते. सलग दुसऱ्या दिवशी दिल्लीत अशा प्रकारची कारवाई झाल्याने राजकीय वर्तुळात खळबळ उडाली आहे. बुधवारी सायंकाळी आयोजित या मार्चमध्ये सहभागी होण्यासाठी देशभरातून आलेले विरोधी पक्षांचे अनेक खासदार व नेते जमले होते. जंतरमंतरच्या दिशेने जात असताना पोलिसांनी जनपथ आणि आजूबाजूच्या परिसरात आधीपासूनच लागू असलेल्या प्रतिबंधात्मक आदेशांचा आणि सुरक्षेचा हवाला दिला. संपूर्ण मध्य दिल्ली परिसरात कायद्याची कठोर अंमलबजावणी सुरू असून विनापरवानगी कोणत्याही मोठ्या आंदोलनाला किंवा मोर्चाला परवानगी दिली जाणार नाही, अशी भूमिका पोलिसांकडून स्पष्ट करण्यात आली. पोलिसांनी मार्च रोखल्यानंतर वातावरण तणावपूर्ण बनले. रस्त्यावरच विरोधी पक्षाचे नेते आणि पोलीस यांच्यात बाचाबाची झाली. आंदोलनाला तीव्र विरोध दर्शवत प्रियंका गांधी वाड्रा आणि राहुल गांधी यांनी पोलिसांच्या या कारवाईवर तीव्र आक्षेप घेतला. राहुल गांधी यांनी प्रसारमाध्यमांशी आणि सोशल मीडियाच्या माध्यमातून आपली भूमिका मांडताना स्पष्ट केले की, जोपर्यंत मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार राजीनामा देत नाहीत, तोपर्यंत विरोधक गप्प बसणार नाहीत. हा लढा केवळ राजकीय नसून देशातील प्रत्येक नागरिकाच्या सर्वात पवित्र अशा मतदानाच्या अधिकाराला वाचवण्यासाठीचा आहे, असे त्यांनी नमूद केले. सरकार आमचा मार्च रोखू शकते, बैठकांवर निर्बंध आणू शकते, परंतु जनतेची लोकशाहीवादी इच्छाशक्ती रोखू शकत नाही, असा इशाराही त्यांनी दिला. दरम्यान, पोलिसांनी बस रोखल्यानंतर प्रियंका गांधी वाड्रा यांनी रस्त्यावरच बसून व झोपून अनोख्या पद्धतीने आपला निषेध नोंदवला. त्यांनी पोलिसांच्या कृतीवर कडाडून सवाल उपस्थित करत पोलिसांना कारवाईच्या पद्धतीबद्दल जाब विचारला. या संपूर्ण निदर्शनादरम्यान दिल्ली पोलिसांचा मोठा फौजफाटा तैनात करण्यात आला होता. परिस्थिती नियंत्रणात ठेवण्यासाठी आणि कायदा व सुव्यवस्था बिघडू नये म्हणून पोलिसांनी अत्यंत सावध भूमिका घेतली. संध्याकाळच्या सुमारास सर्व प्रमुख नेत्यांना घटनास्थळावरून सुरक्षितपणे हटवून पोलीस ठाण्यात नेण्यात आले आणि काही तासांच्या औपचारिक कारवाईनंतर त्यांची सुटका करण्यात आली. या घटनेमुळे आगामी संसदेच्या अधिवेशनात आणि राजकीय पटलावर निवडणूक आयोगाचा मुद्दा अधिक तापण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. विरोधी पक्षांनी निवडणूक आयोगाच्या स्वायत्ततेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित करत संपूर्ण प्रकरणाची सखोल चौकशी करण्याची मागणी केली आहे. दुसरीकडे, प्रशासनाकडून सुरक्षेच्या कारणास्तव नियमांचे पालन करणे बंधनकारक असल्याचे वारंवार स्पष्ट करण्यात आले आहे. या संपूर्ण प्रकरणामुळे राष्ट्रीय राजधानीतील राजकीय संघर्ष आगामी काळात आणखी तीव्र होण्याची चिन्हे दिसत असून, ‘इंडिया’ आघाडी या मुद्द्यावर देशभरात जनजागृती मोहीम राबवण्याच्या तयारीत असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली आहे.