गोंदिया जिल्ह्यात मुसळधार पावसाचा इशारा; शेतकऱ्यांची चिंता वाढली

स्थान: वार्ता प्रतिनिधि अर्जुनी/मोरगांव जि.गोदिया

महाराष्ट्रात पुन्हा एकदा पावसाचे वातावरण तयार झाले असून हवामान विभागाच्या ताज्या अंदाजानुसार विदर्भातील गोंदिया जिल्ह्यात पावसाचा जोर वाढण्याची दाट शक्यता आहे. आगामी २५ सप्टेंबर २०२६ रोजी गोंदिया व परिसरात मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस पडू शकतो, असा इशारा प्रादेशिक हवामान केंद्र, नागपूर यांनी दिला आहे. या पार्श्वभूमीवर संपूर्ण जिल्ह्यात प्रशासनाकडून आणि हवामान विभागाकडून सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला असून नागरिकांना व विशेषतः शेतकऱ्यांना योग्य ती काळजी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. मागील काही दिवसांपासून दडी मारलेला पाऊस पुन्हा सक्रिय झाल्यामुळे ऐन सणासुदीच्या आणि शेतीच्या महत्त्वाच्या टप्प्यावर हवामानातील या बदलामुळे चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. भारतीय हवामान विभागाच्या (IMD) बुलेटिननुसार, २५ सप्टेंबर रोजी गोंदिया जिल्ह्यासाठी विशेष ऑरेंज अलर्ट जारी करण्यात आला आहे. यादरम्यान संपूर्ण जिल्ह्यात आकाश ढगाळ राहण्याची शक्यता असून काही ठिकाणी विजांच्या कडकाटासह जोरदार वादळी पाऊस पडू शकतो. हवामान बदलाच्या या नव्या चक्रामुळे केवळ गोंदियाच नव्हे तर लगतच्या विदर्भातील इतर जिल्ह्यांमध्येही पावसाचा जोर वाढण्याची चिन्हे आहेत. गोंदिया जिल्ह्यातील विविध तालुक्यांमध्ये या पावसाचा मोठा प्रभाव पडण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. यामध्ये प्रामुख्याने अर्जुनी मोरगाव, गोरेगाव, तिरोडा, आमगाव, देवरी आणि खुद्द गोंदिया परिसर यांचा समावेश आहे. या सर्व भागांत स्थानिक स्तरावर मुसळधार सरी बरसण्याचा अंदाज हवामान खात्याने वर्तवला आहे. तसेच लगतच्या भंडारा, चंद्रपूर आणि गडचिरोली जिल्ह्यांमध्येही मान्सून पुन्हा एकदा सक्रिय झाल्याचे दिसून येत आहे. बंगालच्या उपसागरात तयार झालेल्या दाब क्षेत्राच्या किंवा हवेच्या कमी दाबाच्या पट्ट्याच्या प्रभावामुळे महाराष्ट्रात मान्सूनचे पुनरागमन झाल्यासारखी स्थिती निर्माण झाली आहे. या हवामान बदलामुळे विदर्भातील तापमानात घट झाली असून हवेत गारवा निर्माण झाला आहे. मात्र, या पावसामुळे शहरी भागांपेक्षा ग्रामीण आणि कृषी क्षेत्रावर सर्वाधिक परिणाम होणार आहे. गोंदिया हा प्रामुख्याने कृषीप्रधान जिल्हा असून येथील मुख्य पीक म्हणून धान पिकाची लागवड मोठ्या प्रमाणावर केली जाते. सप्टेंबर महिन्याचा हा काळ धान पिकाच्या वाढीच्या आणि पक्व होण्याच्या दृष्टीने अत्यंत संवेदनशील मानला जातो. काही काळापूर्वी पावसाने विश्रांती घेतल्यामुळे पिकांना दिलासा मिळाला होता आणि शेतकरी वर्गाने आपली मशागतीची व इतर कामे वेळे Jत सुरू केली होती. मात्र, आता ऐन काढणीच्या किंवा पिकांच्या पक्व होण्याच्या तोंडावर अचानक मुसळधार पाऊस आल्यास पिकांचे मोठे नुकसान होण्याची भीती निर्माण झाली आहे. सततच्या पावसामुळे धान पिकाला दाणे भरण्याच्या काळात मोठा फटका बसू शकतो, तसेच शेतात पाणी साचल्यास पिके कुजण्याची शक्यता बळावते. या सर्व परिस्थितीमुळे गोंदिया जिल्ह्यातील बळीराजाची चिंता पुन्हा एकदा वाढली आहे. शेतकरी आपल्या पिकांचे संरक्षण कसे करावे, या चिंतेत पडले आहेत. हवामान विभागाने आणि कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना शेतीची कामे करताना योग्य ती खबरदारी घेण्याचा सल्ला दिला आहे. सुरक्षिततेचा उपाय म्हणून खते किंवा कीटकनाशकांची फवारणी करताना हवामानाचा अंदाज घ्यावा आणि शेतात साचलेल्या पाण्याचा निचरा करण्याची व्यवस्था करावी, अशा सूचना देण्यात येत आहेत. जिल्हा प्रशासनानेही संभाव्य मुसळधार पावसाचा धोका लक्षात घेऊन यंत्रणेला सतर्क राहण्याचे निर्देश दिले आहेत. आपत्कालीन परिस्थितीचा सामना करण्यासाठी प्रशासन सज्ज असून सखोल भागातील नागरिकांना सतर्क राहण्यास सांगण्यात आले आहे. नदीकाठच्या गावांनाही हवामानाचा अंदाज घेऊन सावधगिरी बाळगण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे. एकंदरीत, सप्टेंबर २०२६ च्या शेवटी गोंदिया जिल्ह्यात येणारा हा मुसळधार पाऊस हवामानातील मोठ्या बदलाची चाहूल देणारा ठरत आहे. या पावसाचा जोर ओसरपर्यंत नागरिकांनी आणि विशेषतः शेतकऱ्यांनी हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करावे आणि आवश्यक ती काळजी घ्यावी, जेणेकरून संभाव्य नुकसान टाळता येईल.