महाराष्ट्रात दुष्काळ जाहीर करण्याचा जीआर; दिवाळीपूर्वी मदत मिळणार

स्थान: वार्ता प्रतिनिधि अर्जुनी/मोरगांव जि.गोदिया

राज्यातील तीव्र दुष्काळसदृश परिस्थिती आणि पावसामुळे पिकांचे झालेली मोठी हानी या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने शेतकऱ्यांसाठी एक अत्यंत महत्त्वपूर्ण घोषणा केली आहे. राज्यातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये पावसाने दीर्घकालीन ओढ दिल्यामुळे खरिपाची पिके धोक्यात आली असून शेतकऱ्यांसमोर मोठे संकट उभे ठाकले आहे. या सर्व परिस्थितीचा आढावा घेतल्यानंतर मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी शुक्रवारी दुष्काळासंदर्भात अधिकृत शासन निर्णय काढला जाणार असल्याची महत्त्वाची घोषणा केली आहे. या निर्णयामुळे राज्यातील दुष्काळग्रस्त भागातील लाखो शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळणार असून, प्रशासनाकडून तातडीने उपाययोजना राबवण्याच्या हालचाली सुरू झाल्या आहेत. राज्यातील पावसाची स्थिती, पिकांचे नुकसान आणि उपलब्ध पाणीसाठा यांचा सविस्तर अभ्यास करून हा निर्णय घेण्यात आला आहे. केंद्र सरकारच्या मदतीची प्रतीक्षा न करता राज्य शासनाने स्वतःहून तातडीने दुष्काळ जाहीर करण्याचा आणि शेतकऱ्यांना सरसकट थेट मदत देण्याचा पवित्रा घेतला आहे. दुष्काळ संहितेच्या ट्रिगर एकनुसार ही प्राथमिक अधिसूचना काढली जाणार असून, या माध्यमातून मदतीचा रस्ता मोकळा होणार आहे. अमरावती, वाशिम, लातूर आणि धाराशिव यांसारख्या भागांत मुख्यमंत्र्यांनी प्रत्यक्ष दौरे करून शेतशिवाराची पाहणी केली होती आणि शेतकऱ्यांशी संवाद साधला होता. त्यानंतर मंत्रालयात झालेल्या उच्चस्तरीय बैठकांमध्ये हा धोरणात्मक निर्णय घेण्यात आला. सध्या राज्यातील अनेक भागांत पिण्याच्या पाण्याची टंचाई जाणवू लागली असून जनावरांसाठी चाऱ्याचा प्रश्नही गंभीर बनत चालला आहे. या सर्व गोष्टींचा गांभीर्याने विचार करून सरकारने विशेष मदतीचे धोरण आखले आहे. खरीप हंगामातील पिके जळाल्‍यामुळे शेतकरी आर्थिक अडचणीत सापडला असून शासनाने घोषित केलेल्या मदतीमुळे त्यांना थोडाफार आधार मिळणार आहे. मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी स्पष्ट केले आहे की, दुष्काळाची व्याप्ती निश्चित करताना संबंधित निकष आणि उपलब्ध माहितीच्या आधारे निर्णय घेतला जात आहे. जर एखादा भाग सुरुवातीच्या प्रक्रियेत राहिलाच, तर पुढील टप्प्यात त्याचा समावेश करण्याची शक्यताही त्यांनी व्यक्त केली आहे. यामुळे कोणत्याही पात्र भागातील शेतकऱ्यांवर अन्याय होणार नाही याची काळजी प्रशासनाकडून घेतली जात आहे. शेतकरी वर्गामध्ये सध्या दिवाळीचा सण जवळ येत असताना चिंतेचे वातावरण होते, कारण हातात कोणतेही उत्पन्न नव्हते. या पार्श्वभूमीवर शासनाने दिवाळीपूर्वी शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात ही मदत सरळ जमा करण्याचा निर्णय घेतल्याने सणासुदीच्या काळात कुटुंबांना मोठा आधार मिळणार आहे. महसूल विभाग, कृषी विभाग आणि जिल्हा प्रशासनाला याबाबतचे कडक निर्देश देण्यात आले असून, मदतीचे वितरण पारदर्शक आणि वेळेत होईल याची खात्री केली जात आहे. केवळ आर्थिक मदतच नव्हे, तर चारा आणि पिण्याच्या पाण्याची टंचाई असलेल्या भागांमध्ये टँकरद्वारे पाणीपुरवठा करणे, जनावरांसाठी चारा छावण्या सुरू करणे आणि रब्बी हंगामाच्या तयारीसाठी आवश्यक ती मदत पुरवणे यावरही शासनाचा भर असणार आहे. रब्बी पिकांसाठी लागणारे बियाणे, खते आणि सिंचनाची सोय यावर प्रशासकीय पातळीवर नियोजन सुरू आहे. कर्जमाफीच्या अंमलबजावणीला गती देण्याबाबतही शासन पातळीवर सकारात्मक चर्चा सुरू असून, शेतकरीहिताचे इतर निर्णयही लवकरच टप्प्याटप्प्याने जाहीर केले जाण्याची शक्यता आहे. या सर्व घडामोडींमुळे शेतकरी वर्गाला एक नवी उमेद मिळाली असून, शासन आपल्या पाठीशी उभे असल्याची भावना निर्माण झाली आहे. आता सर्वांचे लक्ष शुक्रवारी निघणाऱ्या अधिकृत शासन निर्णयाकडे आणि त्यानंतर प्रत्यक्षात बँक खात्यात मदत जमा होणाऱ्या प्रक्रियेकडे लागले आहे.