IRDAI च्या नवीन प्रस्तावामुळे शेअर बाजारात विमा आणि फिनटेक स्टॉक्सची मोठी घसरण

स्थान: शेअर मार्केट इंडिया

भारतीय विमा नियामक आणि विकास प्राधिकरणाने म्हणजे आयआरडीएआयने विमा वितरक आणि कमिशन रचनेबाबत एक नवीन सल्लागार पत्र जारी केल्यानंतर, गेल्या काही दिवसांपासून भारतीय शेअर बाजारात विमा कंपन्या आणि फिनटेक स्टॉक्समध्ये मोठी घसरण पाहायला मिळत आहे. या आठवड्याच्या शेवटीही बाजारात या क्षेत्रावर मोठा दबाव कायम राहिला. या संपूर्ण घडामोडींमुळे गुंतवणूकदारांमध्ये चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले असून, डिजिटल विमा कंपन्यांच्या भविष्यातील नफ्यावर याचा कसा परिणाम होईल, याबाबत बाजार विश्लेषकांमध्ये सखोल चर्चा सुरू आहे. चालू सप्ताहाच्या सुरुवातीला आणि विशेषतः गुरुवार आणि शुक्रवारच्या सत्रात या क्षेत्रातील स्टॉक्समध्ये ऐतिहासिक पडझड नोंदवली गेली, ज्याचे पडसाद संपूर्ण बाजारावर उमटल्याचे दिसून आले. आयआरडीएआयने आणलेल्या या नवीन प्रस्तावामध्ये विमा उत्पादने, वितरण चॅनेल, पॉलिसीचा आकार आणि विक्रीसाठी लागणारा प्रयत्न या सर्व घटकांचा विचार करून कमिशनच्या मर्यादेत फेररचना करण्याचे सुचवण्यात आले आहे. याशिवाय, व्यवस्थापन खर्चावर देखील कडक मर्यादा घालण्याचे या प्रस्तावात नमूद करण्यात आले आहे. या सर्व बदलांमुळे प्रामुख्याने डिजिटल एग्रीगेटर्स आणि मध्यस्थांच्या कमिशन उत्पन्नात मोठी कपात होऊ शकते, अशी भीती बाजारातील जाणकारांनी व्यक्त केली आहे. या भीतीपोटीच गुंतवणूकदारांनी या स्टॉक्समधून काढता पाय घेण्यास सुरुवात केली, ज्यामुळे शेअर बाजारात घसरणीचा सिलसिला पाहायला मिळाला. विशेषतः पीबी फिनटेक लिमिटेड, जी लोकप्रिय प्लॅटफॉर्म पॉलिसीबाजार आणि पैसाबाजारची मूळ कंपनी आहे, तिच्या शेअरमध्ये गुरुवारी सर्वाधिक म्हणजे जवळपास छत्तीस टक्क्यांपर्यंतची ऐतिहासिक घसरण नोंदवली गेली आणि कंपनीचे मोठे बाजारमूल्य कमी झाले. याशिवाय, टर्टलमिंट फिनटेक सोल्युशंस लिमिटेडच्या शेअरमध्ये देखील वीस टक्क्यांपर्यंतची घसरण दिसून आली आणि तो लोअर सर्किटवर पोहोचला. होम फर्स्ट फाइनेंस कंपनी इंडिया लिमिटेड सारख्या इतर काही वित्तीय कंपन्यांच्या शेअर्सवरही या संपूर्ण परिस्थितीचा नकारात्मक प्रभाव पडला. या घसरणीमुळे डिजिटल फिनटेक क्षेत्रातील कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये एकच खळबळ उडाली. या संपूर्ण प्रकरणाची पार्श्वभूमी पाहता, भारतीय विमा क्षेत्रामध्ये मध्यस्थांची भूमिका अतिशय महत्त्वाची राहिली आहे. परंतु, नियामकाने आणलेले हे नवे नियम या क्षेत्राच्या रचनेलाच मोठा धक्का देऊ शकतात, असे जाणवल्यामुळे बाजारात ही नकारात्मक प्रतिक्रिया उमटली आहे. ब्रोकरेज फर्म जेफरीजने आपल्या अहवालात म्हटले आहे की, जर नवीन व्यवसाय कमिशन दरांमध्ये दहा टक्क्यांपर्यंतची कपात झाली, तर त्याचा थेट परिणाम पीबी फिनटेकच्या उत्पन्नावर होऊ शकतो आणि त्यांच्या उत्पन्नात दहा ते बारा टक्क्यांपर्यंत घट नोंदवली जाऊ शकते. तसेच एमके ग्लोबल या प्रसिद्ध ब्रोकरेज फर्मचे विश्लेषक अविनाश सिंह यांच्या मते, हा प्रस्ताव या क्षेत्राला एका पूर्णपणे अज्ञात प्रवाहात घेऊन जाणारा आहे आणि यामुळे कमिशनचा प्रवाह मंदावल्यासारखी स्थिती निर्माण होऊ शकते. या सर्व तज्ज्ञांच्या मतांमुळे गुंतवणूकदारांमधील भीती आणखी वाढली आहे. पारंपारिक विमा कंपन्या जसे की एचडीएफसी लाईफ, आयसीआयसीआय प्रुडेन्शियल आणि मॅक्स फायनान्शियल सर्व्हिसेस यांच्यावरही या बदलांचा काही प्रमाणात प्रभाव पडण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. जरी हा सध्यातरी केवळ एक सल्लागार पत्र आणि प्रस्ताव असला, तरी त्याचे बाजारावर झालेले परिणाम अत्यंत तीव्र स्वरूपाचे होते. येत्या काळात या प्रस्तावावर विविध भागधारकांकडून अभिप्राय मागवले जातील आणि त्यानंतर नियामक अंतिम निर्णय घेईल. परंतु, तोवर या अनिश्चिततेचे सावट विमा आणि फिनटेक कंपन्यांच्या स्टॉक्सवर कायम राहण्याची दाट शक्यता वर्तवली जात आहे. किरकोळ गुंतवणूकदारांनी अशा वेळी घाईघाईने निर्णय न घेता, कंपनीच्या मूलभूत स्थितीचा अभ्यास करूनच पावले उचलणे गरजेचे असल्याचे मत बाजारातील ज्येष्ठ तज्ज्ञांनी व्यक्त केले आहे.